Mleczarnia, cegła i ludzie przy stole

Zacznę od formalności, żeby mieć ją za sobą: lokal prowadzi spółka WAFFLE ADVERTISING LTD, 85 Great Portland Street, London W1W 7LT, Wielka Brytania. Wszystko inne w tej opowieści jest lokalne, bo dotyczy cegły, mleka i ludzi z Gołdapi, którzy przez lata nosili do tej mleczarni swoje bańki. Mówię o tym od razu, żebyś wiedział, z kim masz do czynienia, zanim usiądziesz do stołu.

Mleczarnia przy ulicy Bema działała przez dziesiątki lat jako spółdzielcza. Rano zjeżdżały tu wozy z wsi pod puszczą, w południe w hali ważono mleko, a wieczorem w chłodni leżały sery i masło. Kiedy produkcję przeniesiono gdzie indziej, budynek zamknięto. Okna zabito deskami, a na dachu zaczęły rosnąć brzózki, które do dziś pokazują nam starsi sąsiedzi.

Artur Zawadzki przez wiele lat prowadził w Gołdapi warsztat stolarski i znał to miejsce z odległości kilku przecznic. Pewnego dnia wszedł do środka z latarką, zobaczył wysoką halę, ceglane ściany i chłodnię, w której echo odpowiadało na każdy krok, i powiedział żonie, że to jest budynek, w którym ludzie chcieliby usiąść. Stoły do jadalni zbił sam, z desek ze starej stodoły.

Remont trwał dwa lata. Strop hali zostawiono taki, jaki był, wymieniono tylko spróchniałe belki. W chłodni zdjęto metalowe haki, a ceglane ściany odkryto spod tynku. Przy wejściu zachowała się tablica z godzinami odbioru mleka, którą dziś pokazujemy każdemu, kto zapyta, i którą hostessa bezlitośnie odkurza raz w tygodniu.

Pomysł, by w chłodni urządzić salę kasyna, przyszedł od Artura, który od lat grywał w karty z przyjaciółmi w warsztacie, po pracy. Nie chciał budować hałaśliwego salonu, tylko miejsce, w którym ludzie siadają naprzeciwko siebie i rozmawiają. Chłodnia nadawała się idealnie: grube mury, brak okien, jedna dobra podłoga i cisza, jakiej nie da się kupić.

Od początku obowiązywała jedna zasada: żetony nie mają wartości, a gra odbywa się wyłącznie na miejscu. Artur powiedział, że gra, która kosztuje, przestaje być grą. Nikt tu nie płaci za miejsce przy stole i nikt nie odbiera nagrody w pieniądzach. Zostaje rozmowa, rachunek prawdopodobieństwa i wieczór, który ma początek i koniec.

Najtrudniej było dopilnować, żeby nikt nie poczuł się jak w kasynie z telewizji. Nie ma tu błyszczących lamp, ciężkich perfum ani muzyki. Jest cegła, drewno, wełna i półmrok, w którym nie widać, kto jest kim. Pierwsi goście bali się, że będą oceniani; po miesiącu zaczęli przychodzić w swetrach.

Ja trafiłem tu z restauracji w mieście, gdzie przez dziesięć lat byłem kelnerem, a potem kierownikiem zmiany. Artur zaproponował mi salę, bo jak powiedział, umiem patrzeć na ludzi i nie przeszkadzać. Od tamtej pory uczę się jednego: żeby nikt nie poczuł, że go pilnuję, a każdy wiedział, że ktoś o nim pamięta.